ملا محمد مهدي النراقي ( مترجم : مجتبوي )

134

جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي )

خويش نگه دارد ، براى او از سؤال بهتر است « . ( 1 ) سيد السّاجدين حضرت على بن الحسين عليهما السّلام فرمود : » خدا را بر اين سخن ضامن مىگيرم كه هيچ كس بدون نياز از كسى سؤال نكند مگر اينكه روزى ناچار شود كه از روى حاجت سؤال و گدايى كند « . و در روز عرفه مردان و زنانى را ديد كه گدايى مىكنند ، فرمود : » هؤلاء شرار خلق اللَّه ، النّاس مقبلون على اللَّه و هم مقبلون على النّاس « « اينها بدترين خلق خدا هستند ، مردم به خدا روى مىآورند و آنها روى به مردم مىآورند » . امام باقر عليه السّلام فرمود : « اقسم باللَّه و هو حقّ ما فتح رجل على نفسه باب مسألة إلا فتح اللَّه عليه باب فقر » « به خدا سوگند كه هيچ مردى درى از سؤال به روى خود نمىگشايد مگر اينكه خدا درى از فقر به روى او مىگشايد » . امام صادق عليه السّلام فرمود : « طلب الحوائج إلى النّاس استلاب للعزّ مذهبة للحياء ، و اليأس ممّا في أيدي النّاس عزّ للمؤمن في دينه ، و الطَّمع هو الفقر الحاضر » . « خواستن حوائج از مردم كندن لباس عزت و از ميان بردن شرم است ، و نااميدى از آنچه در دست مردم است عزت دينى مؤمن است ، و طمع فقر حاضر است » . و فرمود : « اگر سائل بداند كه چه وزرى دارد هرگز از كسى سؤال نمىكند ، و اگر كسى كه از او سؤال مىشود بداند ردّ سائل چقدر بد است هيچ كس سائلى را رد و محروم نمىكند » . و فرمود : « هر كه بدون حاجت سؤال كند چنانست كه گوئى آتش مىخورد » . امّا منع و تحريمى كه دربارهء سؤال و گدايى شده در صورتى است كه ناچار و مضطر نباشد ، لكن در صورت حاجت و درماندگى ، شكَّى در جواز و رخصت آن نيست . خداى سبحان مىفرمايد : « وَامَّا السائِلَ فَلا تَنْهَرْ » 93 : 10 ( ضحى ، 10 )

--> ( 1 ) حديث را از روى » وسائل « ( كتاب زكات ابواب صدقه باب 33 حديث 4 ) تصحيح كرديم و روايت آن از » كافى « است . .